Saturday, October 16, 2021

Kriza Ekonomike e Iranit: Mafia e Arit e IRGC-së

Irani është krizën më të rëndë ekonomike që ka kaluar ndonjëherë gjatë regjimit të mullahëve. Edhe pse ka shumë spekulime se pse kjo krizë ekonomike po thellohet dita ditës, korrupsioni i regjimit konsiderohet si shkaktari kryesor i kësaj situate. Mafia e kontrolluar nga shteti ka nën kontroll importet dhe eksportet e vendit. Një nga këto mafia është mafia e arit.
“Nëse nuk e ndjekim mafian, ajo na shkatërron,” shkruante më 11 shtator shtetërorja Jahan-e Sanat, duke cituar shitësit e arit në Iran.
“Aktivistët e bizhuterive thonë se kushdo që punon në këtë fushë është i vetëdijshëm për praninë e një rrjeti të padukshëm mafiozësh, por të paktë janë ata që mund ta ekspozojnë sepse, nëse e bëjnë këtë, atëherë duhet ta lënë biznesin,” shton Jahan-e Sanat.
“Kryetari i Bordit Kooperativ të Shoqatës së Argjendarëve ka thënë: ‘Fatkeqësisht, grupet e njohura kanë formuar trekëndësha në Shoqatën e Argjendarëve të cilët janë në harmoni me njëri-tjetrin, dhe nëse një aktivist i kësaj fushe nuk koordinohet me ta apo nuk vepron në përputhje me sistemin e tyre, ata e pengojnë në punë,” thotë Jahan-e Sanat.
Sipas Jahan-e Sanat, “Për çdo 10 ton ar që hyn në vend, 15 ton eksportohet, ndërkohë që përfitimet dhe pagat e prodhimit të arit duhet t’u shkojnë prodhuesve iranianë, por në këtë fushë, pasuria e vendit është e humbur.”  “Dubai ka tregun më fitimprurës për bizhuteri dhe ar në botë dhe njihet si ‘qyteti i arit.’ Tregtia e arit është eksporti më fitimprurës në Dubai, pas naftës. Ndërkohë Irani, i cili ka rezerva të konsiderueshme ari, dhe ku industria e arit është një art i vjetër i popullit të tij, është kthyer tashmë në importues ari nga vendet e tjera,” shkruan Jahan-e Sanat.
Irani ka qenë një nga eksportuesit më të mëdhenj të arit në botë. Mafia e organizuar, e lidhur me Gardën Revolucionare (IRGC), praktikisht e ka ndaluar eksportin e arit dhe po importon ar në shkallë të gjerë. Po pse?
“Fitimet e stërmëdha nga importet [e arit] kanë çuar në kontrabandë e vjedhje. Kjo ka çuar në mbylljen e rreth dy mijë fabrikave të bizhuterive në vend. Pasuria dhe pushteti që është në duart e mafias [së arit dhe bizhuterive] ka krijuar terren për [korrupsion] dhe madje nuk i lejon fare shitësit e arit ta ngrenë zërin,” shkruan Jahan-e Sanat në lidhje me këtë.